Minder kleine en meer grote auto’s

De Nederlander kiest voor steeds duurdere auto’s, terwijl mobiliteitsbedrijven en -organisaties zich druk maken over de betaalbaarheid van de auto. Hoe zit het. In twaalf jaar tijd is het aandeel nieuwe auto’s in het goedkoopste segment gedaald van 26% naar 10%. Onder dit A-segment vallen bijvoorbeeld de Kia Picanto en de Toyota Aygo. Als de 16% die is overgestapt nu een auto uit het B-segment rijdt, zijn ze gemiddeld 35% duurder uit, of elke maand 150 euro. Eenzelfde aantal switchte van B naar C; van o.a. VW Polo of Renault Capture naar bijvoorbeeld Volvo XC 40 of Renault Grand Scenic. Ook deze automobilisten zijn gemiddeld 35% duurder uit, of 200 euro per maand. Blijkbaar heeft dit derde deel van de autorijders genoeg inkomen om flink duurder te gaan rijden. Ongeveer 20% van de nieuwe auto’s is nog duurder dan segment C.

Wat is dan het betaalbaarheidsprobleem van de auto? Onderzoek van het Nibud laat zien dat vrijwel uitsluitend meerpersoonshuishoudens met een inkomen rond modaal of lager, onvoldoende geld hebben voor een ‘gemiddelde invulling’ van de mobiliteitsbehoefte. Het KiM komt tot soortgelijke inzichten. Problemen met betaalbaarheid van mobiliteit zitten vooral bij mensen met een laag inkomen, een bijstandsuitkering, geen werk en grote gezinnen. Het gaat om vijf procent van de huishoudens, volgens een van de door het KiM gebruikte indicatoren.

Problemen met betaalbaarheid van mobiliteit zitten dus vrijwel uitsluitend bij een deel van de mensen met weinig inkomen. Deze groep zal grotendeels overlappen met de 7% van de Nederlanders die in armoede leeft, wat deels ook dezelfde mensen zullen zijn die moeite hebben hun energierekening te betalen. Armoede is dus het probleem en dit is het best aan te pakken met generieke maatregelen, zoals verhoging van minimumloon en uitkeringen. Als toch mobiliteitsmaatregelen worden overwogen, dan moeten die specifiek op de genoemde doelgroepen zijn gericht, anders zijn ze niet effectief en niet efficiënt. Een goed voorbeeld is een nieuwe buslijn tussen woonwijken met een gemiddeld laag inkomen en bedrijfsterreinen waar veel mensen met een praktisch beroep werken. Een slechte maatregel is de tijdelijke accijnsverlaging, waarvan hoge inkomens het meest profiteren.

En veel mensen kunnen goedkoper gaan rijden, als ze toe zijn aan een nieuwe auto.

Juli 2025

Bronnen:
Cijfers autoverkopen: BOVAG en RAI vereniging (meerdere jaren) ‘Mobiliteit in Cijfers Auto’s’.
Autokosten per segment voor benzineauto’s bij 15.000 km per jaar: RVO (2024) ‘Handreiking Total cost of ownership (TCO): berekening voor personenauto’s’.
Nibud (2024) ‘Betaalbaarheid mobiliteitskosten 2024’.
KiM (2024) Betaalbare mobiliteit?: Een verkenning van prijzen van mobiliteit, huishouduitgaven aan vervoer, en betaalbaarheidsproblemen’.